Chân vòng kiềng ở trẻ nhỏ và Tất Cả Những Gì Mẹ Cần Biết

53

Chân vòng kiềng là nỗi lo lắng ám ảnh của nhiều bậc làm cha mẹ. Không chỉ gây mất thẩm mỹ, làm xấu dáng đi mà nó còn ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cũng như đời sống sinh hoạt hằng ngày của trẻ. Đâu là nguyên nhân gây ra, cách phòng tránh và điều trị hiệu quả nhất là gì?

1. Thế nào là chân vòng kiềng?

1.1. Chân vòng kiềng là gì?

Dấu hiệu khi bị chân vòng kiềng

Dấu hiệu khi bị chân vòng kiềng
 

Nhiều cha mẹ vẫn chưa hiểu rõ chân vòng kiềng là gì.

Chân vòng kiềng là tình trạng chân bị cong, không thẳng, thường có hình dạng như đang bị bè ra. 2 đầu gối đi ra xa đường giữa cơ thể trong khi 2 mắt cá chân chạm vào nhau.

1.2. Dấu hiệu nhận biết khi bị chân vòng kiềng

Chỉ cần tinh ý một chút là mẹ có thể nhận ra những dấu hiệu trẻ bị chân vòng kiềng.

Chân vòng kiềng có thể nhận ra qua nhiều dấu hiệu đơn giản phân biệt được bằng mắt thường như: Chân không thẳng mà thường có hình dạng tách ra xa so với đường cơ thể. Chân vòng kiềng biểu hiện ngay từ khi còn nhỏ. 

  • Cách kiểm tra trẻ có bị vòng kiềng không:
    • Cha mẹ nên đặt con nằm thẳng, hai mắt cá chân chụm vào nhau. Sau đó, dùng thước đo khoảng cách giữa hai đầu gối (mặt trong của đùi).
    • Nếu số đo này nhỏ hơn 10cm thì trẻ vẫn phát triển với hình dáng xương bình thường. Nếu khoảng cách này được đo lớn hơn 10cm thì có thể bé đã bị chân vòng kiềng và cần được đưa đến bệnh để có biện pháp cải thiện nhanh chóng.
  •  Sự phát triển của tình trạng vòng kiềng khi lớn dần:
    • Trẻ bị chân vòng kiềng khi lớn lên nếu không có biện pháp xử lý, cải thiện thích hợp và đúng đắn sẽ phải mang hình dáng đôi chân này vĩnh viễn.
    • Lúc còn nhỏ, xương trẻ vẫn còn non nớt nên vẫn có thể thực hiện những phương pháp điều chỉnh. Nhưng cứ dần lớn lên, mật độ xương cứng, chắc khỏe và phát triển nhanh chóng thì vòng kiềng lại càng khó điều trị hơn.
    • Phần xương cong khi nhỏ sẽ tiếp tục cong bè ra khiến tình trạng vòng kiềng có thể càng nặng hơn nữa.

Khi phát hiện có dấu hiệu chân vòng kiềng, bố mẹ cần đưa trẻ đi khám xác định tình trạng nặng nhẹ để có phác đồ điều trị phù hợp.

  • Thông thường, các bác sĩ sẽ tiến hành khám chân vòng kiềng cho trẻ đầu tiên là bằng mắt thường, quan sát kỹ lưỡng hình dạng chân, đo khoảng cách giữa hai chân.
  • Tiếp theo có thể chụp hình xác định tình trạng chân vòng kiềng và đưa ra hướng điều trị thích hợp.

2. "Nỗi khổ" của người bị chân vòng kiềng

Người bị chân vòng kiềng không đơn giản chỉ ảnh hưởng đến ngoại hình mà còn có thể sẽ phải gánh chịu nhiều “nỗi khổ” khó nói.

  • Dáng người không đẹp làm mất tự tin

Chân vòng kiềng có thể khiến trẻ mất tự tin

Chân vòng kiềng có thể khiến trẻ mất tự tin
 

Chẳng ai mong muốn chân mình cong hoặc không được thẳng vì nếu chân cong, dáng đi chắc chắn sẽ không được đẹp. Thậm chí một số ca nặng còn có thể khiến dáng đi của người bị chân vòng kiềng trở nên bất thường. Điều này dễ khiến trẻ dần bị mất tự tin trong giao tiếp, sinh hoạt và công việc sau này.

  • Đau nhức khớp, hông, mắt cá chân

Không chỉ ảnh hưởng đến ngoại hình, do cấu trúc xương đặc biệt nên chân vòng kiềng còn dễ khiến trẻ bị đau nhức các khớp hông hoặc mắt cá chân.

  • Biến chứng: viêm khớp, viêm mắt cá,..

Phải hoạt động đôi chân “không thẳng hàng” so với cơ thể trong một thời gian dài, nguy cơ bị mắc các biến chứng như viêm khớp, viêm mắt cá, ảnh hưởng đến xương khớp của trẻ cũng cao hơn hẳn những trẻ khác.

3. Nguyên nhân bị chân vòng kiềng

Tập đi quá sớm có thể gia tăng nguy cơ bị chân vòng kiềng cho trẻ

Tập đi quá sớm có thể gia tăng nguy cơ bị chân vòng kiềng cho trẻ

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến việc trẻ bị chân vòng kiềng ngay từ khi mới chào đời. Cha mẹ nên nắm rõ những nguyên nhân này để xác định chính xác lý do từ đó có thể tìm ra những cách điều trị thích hợp nhất.

  • Di truyền

Nếu bố hoặc mẹ bị chân vòng kiềng thì tỷ lệ con có thể di truyền gen này cũng khá cao. Vì đây là yếu tố di truyền nên không thể phòng ngừa hay có những biện pháp chữa trị, điều chỉnh đảm bảo hiệu quả.

  • Tư thế gập người trong bụng mẹ

Tư thế gập người giúp một số bé có thể nằm gọn trong bụng mẹ một cách thoải mái và dễ chịu nhất. Tuy nhiên, chính vì tư thế này mà bé khi sinh ra cũng có nguy cơ bị chân vòng kiềng ngay từ nhỏ.

  • Trẻ thừa cân và tập đi quá sớm

Trẻ thừa cân và tập đi quá sớm khi chưa sẵn sàng đều sẽ tạo ra một áp lực đè nén lên đôi chân. Lúc này, xương chân trẻ còn yếu nên dễ dàng phải gánh chịu lực tác động này khiến chân bé dễ biến dạng vòng kiềng hoặc hình chữ X.

  • Còi xương, suy dinh dưỡng

Trẻ béo phì có nguy cơ bị chân vòng kiềng cao và trẻ bị còi xương, suy dinh dưỡng cũng tương đồng như thế. Lý do là vì hệ xương của trẻ bị suy dinh dưỡng không chắc khỏe, mật độ xương yếu dễ dẫn đến việc bị ảnh hưởng do các tác động từ bên ngoài khiến chân bị cong.

  • Bị ngộ độc

Bị ngộ độc phải sử dụng nhiều thuốc liều cao, kháng sinh cũng ảnh hưởng đến hệ xương và sự phát triển hình dáng chân của trẻ.

  • Rối loạn xương ống chân (Blount)

Đây là tình trạng xương khớp bị suy yếu chức năng, có khả năng dẫn đến tình trạng trẻ bị chân vòng kiềng.

  • Bị u, nhiễm trùng xương, chấn thương xương, chấn thương vùng sụn tiếp hợp

Các tác động trực tiếp đến xương này chính là những nguyên nhân tất yếu có thể khiến hình dáng chân trẻ bị cong, không thẳng như bình thường do mật độ xương yếu và dễ bị tổn thương.

4. Cách giúp trẻ nhỏ tránh bị chân vòng kiềng

Để phòng tránh tối đa nguy cơ trẻ bị chân vòng kiềng, cha mẹ có thể lưu ý đến những điểm sau:

  • Bổ sung đủ chất dinh dưỡng, đa dạng nguồn thức ăn

Xương chắc khỏe ngừa chân bị vòng kiềng

Xương chắc khỏe ngừa chân bị vòng kiềng
 

Để tránh cho trẻ bị chân vòng kiềng, bổ sung dinh dưỡng là không thể thiếu, đặc biệt là bộ 3 dinh dưỡng Canxi nano, Vitamin D3 và MK7.

    • Canxi được bào chế bằng công nghệ nano hiện đại nên có kích thước rất nhỏ nên có khả năng hấp thu gấp 200 lần Canxi thông thường. Canxi nano sẽ được cơ thể hấp thu toàn bộ vào máu, không tồn tại trong cơ quan khác, không gây nóng trong người hay táo bón ở trẻ.
    • Vitamin D3 là một loại Vitamin D tự nhiên có thể tan được trong chất béo. Vitamin D3 giữ vai trò hấp thu toàn bộ Canxi từ thành ruột vào máu. 
    • MK7 là Vitamin K2 tự nhiên có vai vô cùng quan trọng với hệ xương. Khi Vitamin D3 được bổ sung cùng với MK7 sẽ “vận chuyển” tối đa Canxi từ máu vào trong xương, đảm bảo xương nhận đủ lượng Canxi cần thiết. Khi có đủ Canxi, xương trở nên cứng cáp, chắc khỏe, ngăn ngừa tình trạng còi xương, loãng xương, chân vòng kiềng.
  • Tắm nắng: Nắng sớm cung cấp nhiều vitamin D giúp xương trẻ cứng cáp và phát triển nhanh chóng hơn.
  • Không để cơ thể bị béo phì: Kiểm soát cân nặng sẽ giảm được rất nhiều nguy cơ xương chân trẻ bị áp lực dẫn đến tình trạng chân vòng kiềng.
  • Không cho trẻ tập đi quá sớm: Hãy cho trẻ tập đứng, tập đi khi trẻ đã sẵn sàng. Bắt ép con đi quá sớm sẽ chỉ khiến đôi chân con có thêm “gánh nặng” và dễ bị cong vòng, biến dạng hơn.

5. Cách chữa chân vòng kiềng

Theo các chuyên gia, tùy theo từng mức độ sẽ có những cách khắc phục chân vòng kiềng khác nhau.

  • Với trường hợp trẻ bị vòng kiềng bẩm sinh do tư thế gập người trong bụng mẹ: Thông thường đối với trường hợp này, xương sẽ tự động được nắn thẳng khi trẻ được khoảng 1 tuổi nên tạm thời mẹ không cần quá lo lắng. Mẹ có thể áp dụng những cách nắn chân cho trẻ bị vòng kiềng, kéo chân nhẹ nhàng cho con thường xuyên để cải thiện tình trạng này.
  • Đến khi trẻ 5-6 tuổi vận động nhiều rồi mà chân vẫn chưa thẳng: Cha mẹ cần đưa con đi khám để bác sĩ xác định tình trạng và mức độ chân vòng kiềng của con, từ đó mới tìm phương thức điều trị thích hợp. Một số cách chữa trị phổ biến thường được nhắc tới chính là:

5.1. Vật lý trị liệu chân vòng kiềng

3 bài tập vật lý trị liệu giúp trẻ cải thiện chân vòng kiềng tốt nhất. Những bài tập này thích hợp để áp dụng từ sớm, khi xương trẻ vấn còn dễ nắn:

Bài 1:

  • Bước 1: Đặt bé nằm sấp trên sàn phẳng
  • Bước 2: Mẹ cho bé gập chân lại và từ từ đặt gót chân chạm dần tới mông
  • Lặp tương tự từ 3 – 5 lần/ngày.

Bài 2:

  • Bước 1: Mẹ đặt bé nằm ngửa và để 2 chân lại gần nhau
  • Bước 2: Cho bé nhấc cùng 1 lúc 2 chân lên bằng nhau và không tách rời chúng ra.
  • Lặp tương tự từ 3 – 5 lần/ngày.

Bài 3:

  • Mẹ đặt bé ở tư thế nằm sấp trên sàn phẳng, chân duỗi thẳng, giữ nguyên tư thế này trong một lúc.
  • Ngoài ra, mẹ cũng có thể để bé nằm ngửa và đặt đồ chơi xung quanh cho con đá tự do. Những món đồ chơi khi chạm vào phát ra âm thanh hoặc nhiều màu sắc sẽ khiến bé thích thú hơn.

* Lưu ý: Khi thực hiện bài tập cần có sự tham khảo và hỗ trợ của bác sĩ cũng như HLV chuyên nghiệp.

5.2. Nẹp chân vòng kiềng

Nẹp chân vòng kiềng

Nẹp chân vòng kiềng là một trong những phương pháp phổ biến nhất hiện nay

 

Nếu trẻ bị chân vòng kiềng mức trung bình nhưng ở độ tuổi nhỏ, xương vẫn còn nắn chỉnh được thì các bác sĩ sẽ tiến hành cho nẹp chân để điều chỉnh xương chân trẻ thẳng trở lại.

Các bác sĩ sẽ sửu dụng một nẹp chân dài được thiết kế với đầy đủ công dụng giúp ổn định đầu gối, mắt cá chân và bàn chân. Thiết bị này cũng hỗ trợ nắn chỉnh các cơ bắp chân và giúp cho xương chân thẳng trở lại.

5.3. Bó bột

Phương pháp này dành cho những bé ở độ tuổi từ 24 – 30 tháng. Trẻ sẽ được gây mê, bước đầu tiến hành độn gỗ nắn mặt ngoài vị trí xương chân bị cong nhất để tiến hành nắn.

Tiếp theo, bác sĩ sẽ nắn xương sao cho bình thường và cuối cùng là bước bó bột. Sau khoảng 1 tuần có thể quay lại kiểm tra, thay bột, chỉnh sửa góc sao cho chính xác nhất. Thời gian phải bất động chân sẽ kéo dài từ 7 đến 10 tuần.

5.4. Phẫu thuật chân vòng kiềng

Nếu chân quá cong còn làm trẻ dễ bị thoái hóa khớp gối gây đau, làm tăng nguy cơ khớp gối bị hỏng sớm. Và phương pháp bó hoặc nẹp chân không có hiệu quả thì bắt buộc sẽ phải tiến hành phẫu thuật bằng cách phương pháp đục xương sửa trục hoặc cắt xương chỉnh hình. 

Phương pháp cắt xương được tiến hành bằng cách các bác sĩ sẽ cắt 1 mẫu xương và chêm ở đầu dưới xương đùi đưa xuống lắp vào ở phía đầu trên xương chày rồi sau đó cố định lại. Tiếp đến bác sĩ sẽ dùng 1 khung dây vòng bên ngoài để vừa kéo dài xương vừa điều chỉnh phần xương dị dạng.

Thời gian nằm lại bệnh viện kéo dài khoảng 10 ngày, sau đó, bệnh nhân bắt buộc phải luyện tập vật lý trị liệu theo yêu cầu của bác sĩ để hồi phục trong thời gian nhanh nhất.

6. Con gái chân vòng kiềng nên mặc gì?

Cách phối đồ cho con gái chân vòng kiềng

Cách phối đồ cho con gái chân vòng kiềng

 

Trẻ nhỏ có nhiều phương pháp để nắn chỉnh chân vòng kiềng, người lớn thì lại khó hơn do mật độ xương đã cứng và trưởng thành. Chân vòng kiềng dễ khiến chúng ta tự ti do dáng đứng và đi không được thẳng, nhất là đối với các bạn gái. Để khắc phục nhược điểm này, bố mẹ nên chú ý trẻ cách chọn lựa quần áo, giày dép sao cho phù hợp nhất. 

  • Người bị chân vòng kiềng nêu ưu tiên những kiểu váy có độ dài ngang bắp chân hoặc chạm mắt cá để che đi độ cong của chân. Tránh mặc váy quá ngắn, váy ôm sát vì có thể dễ dàng bị lộ khuyết điểm.
  • Nếu muốn mặc quần, trẻ có thể chọn lựa một số mẫu quần jeans hoặc tây, kaki ống suông, rộng không bó sát sẽ che được tình trạng chân vòng kiềng hiệu quả.
  • Con gái chân vòng kiềng tốt nhất nên chọn giày cao khoảng 3 – 5 phân để dáng đi được uyển chuyển và cảm thấy chân thẳng hơn.

Những thông tin bổ ích về chân vòng kiềng trên hy vọng sẽ giúp ích cho nhiều bậc phụ huynh trong việc phòng tránh cũng như tìm ra giải pháp đúng đắn nhất để điều trị cho con em của mình.

Chân vòng kiềng sẽ không còn là nỗi sợ hãi, lo lắng nếu có hướng xử lý phù hợp, càng sớm càng tốt. Bên cạnh đó, mẹ đừng quên bổ sung dinh dưỡng, nhất là Canxi nano, Vitamin D3, MK7 để xương có đủ lượng Canxi để chắc khỏe và phát triển, tránh bị chân vòng kiềng.

5.0 (100%)/1 votes
  • Bác sỹ chuyên khoa Nhi Bệnh Viện Xanh Pôn Hà Nội

CHỌN MUA NGAY

  • 215.000 VNĐ/HỘP
    Dùng cho trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên : Bổ sung dưỡng chất cần thiết giúp trẻ tăng cường sức đề kháng, giảm ốm vặt, hỗ...
  • 165.000 VNĐ/HỘP
    Sản phẩm là sự lựa chọn thông minh cho các thế hệ tương lai. Bổ sung Calci và các dưỡng chất thiết yếu nhằm hỗ trợ phát...
  • 150.000 VNĐ/HỘP
    Giúp tăng chiều cao và phát triển trí não cho trẻ, giúp xương và răng chắc khỏe, giúp cải thiện tình trạng còi xương;...

ĐỘI NGŨ CHUYÊN GIA

  • GS.TSKH Hoàng Tích Huyền (Cố vấn chuyên môn bài cho bài viết)

    Nguyên Chủ nhiệm Bộ môn Dược lý – Đại học Y Hà Nội
    GỬI CÂU HỎI
  • Thầy thuốc ưu tú - Ths.Bs Lê Thị Hải

    Nguyên giám đốc TT khám & Tư vấn Dinh Dưỡng - Viện DDQG
    GỬI CÂU HỎI
  • Ths.Bs Đinh Ngọc Hoa

    Bác sỹ chuyên khoa Nhi Bệnh Viện Xanh Pôn Hà Nội
    GỬI CÂU HỎI